پژوهش های روان شناسی بالینی و مشاوره

پژوهش های روان شناسی بالینی و مشاوره

اثربخشی طرحواره درمانی بر خودگردانی تحصیلی، خودناتوان‌سازی تحصیلی و فرانگرانی در دانش‌آموزان دختر نوجوان مبتلا به اختلال اضطراب فراگیر

نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد روانشناسی، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه، ایران
2 استادیار، گروه مامایی، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه، ایران
3 استادیار، گروه روانشناسی، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه، ایران
چکیده
هدف: هدف این پژوهش تعیین اثربخشی طرحواره‌درمانی بر خودگردانی تحصیلی، خودناتوان‌سازی تحصیلی و فرانگرانی در دانش‌آموزان دختر نوجوان مبتلا به اختلال اضطراب فراگیر بود.
روش: این پژوهش از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش‌آزمون–پس‌آزمون و گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل تمامی دانش‌آموزان دختر نوجوان مبتلا به اختلال اضطراب فراگیر شهر ارومیه در سه‌ماهه پایانی سال ۱۴۰۳ بود که به کلینیک‌های روان‌شناسی مراجعه کرده بودند. از میان آنان، ۳۰ نفر به‌صورت هدفمند انتخاب و به شکل تصادفی در دو گروه آزمایش (۱۵ نفر) و کنترل (۱۵ نفر) گماشته شدند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه خودگردانی تحصیلی، پرسشنامه خودناتوان‌سازی تحصیلی و پرسشنامه فرانگرانی  بود. گروه آزمایش طی هشت جلسه ۹۰ دقیقه‌ای تحت مداخله طرحواره‌درمانی قرار گرفت و داده‌ها با استفاده از آزمون کوواریانس تک‌متغیره و چندمتغیره و نرم‌افزار SPSS-26 تحلیل شدند.
یافته‌ها: نتایج نشان داد که طرحواره‌درمانی منجر به افزایش معنادار خودگردانی تحصیلی و کاهش خودناتوان‌سازی تحصیلی و فرانگرانی در گروه آزمایش شد.
نتیجه: نتایج نشان‌دهنده کارایی طرحواره‌درمانی در بهبود شاخص‌های تحصیلی و کاهش مشکلات هیجانی نوجوانان مبتلا به اختلال اضطراب فراگیر است.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

Ariapooran, S., & Khezeli, M. (2021). Symptoms of anxiety disorders in Iranian adolescents with hearing loss during the COVID-19 pandemic. BMC psychiatry, 21(1), 114.
Bouffard-Bouchard, T., Parent, S., & Larivee, S. (1991). Influence of self-efficacy on self-regulation and performance among junior and senior high-school age students. International journal of behavioral development, 14(2), 153-164.
Geurten, M., & Léonard, C. (2023). Relations between parental metacognitive talk and children’s early metacognition and memory. Journal of Experimental Child Psychology, 226, 105577.
Ghahremani, S., Hossienzadeh Taghvai, M., & Zakeripoor, G. (2022). The effectiveness of cognitive-behavioral group therapy on modulating primary maladaptive schemas and anxiety in high school students. Rooyesh-e-Ravanshenasi Journal (RRJ), 11(9), 103-114.
HabibiManesh, H., Abjadian, N., Zeinali, F., Tork, A., & Gharaei, M. (2024). The Effectiveness of Schema Therapy on Emotional Inhibition and Response to Stress in Young Girls with Symptoms of Generalized Anxiety Disorder. Iranian Journal of Educational Research, 3(1), 27-44.
Hayati, M., Shehni Yailagh, M., & Keykhosrovani, M. (2025). Comparison of the Effect of Contextual Schema Therapy and Emotion Efficacy Therapy on Interpersonal Sensitivity, Coping Self-efficacy and Focus of Attention in Adolescent Girls with Social Anxiety. Iranian Evolutionary Educational Psychology Journal, 7(1), 93-120.
Jafari Goloche, A., Yousefi, E., & Khajepoor, L. (2024). Comparing the Effectiveness of Cognitive-Behavioral Therapy and Emotional Schema Therapy on Anxiety Sensitivity and Ambiguity Intolerance in Students with Anxiety Disorders. Iranian Evolutionary Educational Psychology Journal, 6(1), 208-231.
Moradpour, A., & Bavi, S. (2025). The Effectiveness of Emotional Schema Therapy on Academic Self-efficacy, Test Anxiety, Distress Tolerance, and Academic Resilience in Students with Test Anxiety. Educational Research in Medical Sciences, 14(14).
Roediger, E., Stevens, B. A., & Brockman, R. (2018). Contextual schema therapy: An integrative approach to personality disorders, emotional dysregulation, and interpersonal functioning: New Harbinger Publications.
Schels, D. R. (2023). Competition and Its Relationship to Student Performance and Wellness. Fordham University,
Schwinger, M., Wirthwein, L., Lemmer, G., & Steinmayr, R. (2014). Academic self-handicapping and achievement: A meta-analysis. Journal of educational psychology, 106(3), 744.
Stavropoulos, A., Haire, M., Brockman, R., & Meade, T. (2020). A schema mode model of repetitive negative thinking. Clinical Psychologist, 24(2), 99-113.
Strawn, J. R., Moldauer, L., Hahn, R. D., Wise, A., Bertzos, K., Eisenberg, B., . . . McVoy, M. (2023). A multicenter double-blind, placebo-controlled trial of escitalopram in children and adolescents with generalized anxiety disorder. Journal of Child and Adolescent Psychopharmacology, 33(3), 91-100.
Walkup, J. T., Shechner, T., & Strawn, J. R. (2023). Anxiety Disorder in Youth: Separation Anxiety, Social Anxiety, and Generalized Anxiety Disorders. In Tasman’s Psychiatry (pp. 1-23): Springer.
Wells, A., & Davies, M. I. (1994). The Thought Control Questionnaire: A measure of individual differences in the control of unwanted thoughts. Behaviour research and therapy, 32(8), 871-878.
Young, J. E., Klosko, J. S., & Weishaar, M. E. (2006). Schema therapy: A practitioner's guide: guilford press.
Zimmerman, B. J. (2023). Dimensions of academic self-regulation: A conceptual framework for education. In Self-regulation of learning and performance (pp. 3-21): Routledge.
Zimmerman, B. J., & Labuhn, A. S. (2012). Self-regulation of learning: Process approaches to personal development.
Khadivi Zand MM. New Methods of Psychology. Tehran: Arjmand publisher; 2019.
ارسال نظر در مورد این مقاله
نام را وارد کنید.
نشانی پست الکترونیکی را به درستی وارد کنید.
وابستگی سازمانی را به درستی وارد کنید.
توضیحات را وارد کنید (حداقل 50 حرف)
CAPTCHA Image
شناسه امنیتی را به درستی وارد کنید.

  • تاریخ دریافت 27 شهریور 1404
  • تاریخ بازنگری 13 آذر 1404
  • تاریخ پذیرش 19 اردیبهشت 1405